Corona Series Part 100 : कोरोना आणि DRDO

Corona Series Part 100

नमस्कार मी अजिंक्य पत्रावळे सध्या कोरोना विषाणूचा प्रादुरर्भाव लक्षात घेऊन Social Media च्या माध्यमातून जनजागृती करण्याचा प्रयत्न करत आहे. https://ajinkya1030.blogspot.com/

 

कोरोना आणि DRDO

१९५८ मध्ये तांत्रिक विकास संस्था आणि भारतीय आयुध निर्मिती संचालनालयाच्या संरक्षण विज्ञान संस्थेमध्ये या संस्थेची स्थापना करण्यात आली. हे भारत सरकारच्या संरक्षण मंत्रालयाच्या प्रशासकीय नियंत्रणाखाली आहे. संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्था (डीआरडीओ) जी लष्कराच्या संशोधन आणि विकासाची संस्था आहे. एकूण ५२ प्रयोगशाळां, ज्याद्वारे एरोनॉटिक्स, आर्मेट्स, इलेक्ट्रॉनिक्स, लँड कॉम्बॅट इंजिनिअरिंग, जीवन विज्ञान, साहित्य, क्षेपणास्त्रे आणि नौदल प्रणाली अशा विविध क्षेत्रांचा समावेश असलेले संरक्षण तंत्रज्ञान विकसित करण्यात गुंतलेले आहे. या संघटनेत संरक्षण संशोधन आणि विकास सेवा (डीआरडीएस) चे सुमारे ५,००० शास्त्रज्ञ आणि इतर २५,००० वैज्ञानिक, तांत्रिक आणि सहाय्यक कर्मचारी यांचा समावेश आहे. अशी नावा रूपाला आलेली लष्करी संस्था कोरोंना सारख्या महामारीत देखील देशसेवेचे आपले कर्तव्य बाजावत आहे.

डीआरडीओने विज्ञान आणि तंत्रज्ञानाचा वापर करत कोरोना वरील संकट दूर करण्यासाठी अनेक उपकरने बनवली आहेत. या आधी अति नील किरणे वापरुन निर्जंतुकरण कसे केले जाते याची माहिती भाग ४६मध्ये पहिले आहे. प्रामुख्याने डीआरडीओने कमी खर्चात अधिक चांगली तंत्रज्ञानाने युक्त अशी हाय प्रोटेक्षण फेस मास्क, Multi Patient Ventilator, Sanitizer, DRUVE, सुमेरु पॅक अशी उपकरणे बनवली आहेत.

UV Blaster: वाचा भाग ४६

सुमेरु पॅक: जगभरात कोरोना योद्धे बहुतांश डॉक्टर, वैद्यकीय सहायक, कर्मचारी यांना कोरोंना संक्रमित रुग्णांवर उपचार करत असताना बाधा होऊ नये म्हणून पीपीई किट वापरावे लागते. या किटमुळे कोरोनापासून बचाव होतोय परंतु हे किट वापरणे सोईचे नाही एकदा किट घातले की कमीत कमी ५-६ तास तरी किट कडता येत नाही त्यामुळे अनेक अडचण निर्माण होत आहेत. घाम येणे, शरीररातील पाणी कमी झाल्यामुळे चक्कर येणे, घाम साठून फंगल इन्फेकशन होणे, त्वचेवर पुरळ अश्या व्याधी वाढू लागल्या आहे. त्यामुळे तज्ञ डॉक्टरांच्या सल्ला आणि मागणीनुसार डीआरडीओने आवाहन स्वीकारले. आणि सुमेरु पॅक शोडून काढले. हे पॅक पाठीवर अडकवले जाते आणि या मधून बाहेरील हवा खेचून डोक्यापासुन गळा पर्यंत ऑक्सिजन आणि बाहेरील हवा पोहोचवली जाते. या मधून घाम येणे कमी होऊन अनेक व्याधी कमी होतात.

Dubbed Defence Research UV Sanitizer (DRUVE): प्रामुख्याने चलनी नोटा आणि मोबाईल निर्जंतुक करण्यासाठी या बॉक्सचा वापर करता येतो. कोणताही व्यक्ति या बॉक्स च्या जवळ आला तर या बॉक्स उघडतो त्यामुळे अतिनील किरणाचा संपर्क व्यतिगत होत नाही.

Ultra Swatch: निर्जंतुक करण्यासाठी एक चेंबर बनवण्यात आला आहे. या मध्ये ओझोन आणि पानी याचा वापर करून निर्जंतुक करण्यात येते. विमानतळ, मेट्रो, जास्तीत जास्त लोक जिथे असतील तिथे याचा वापर शक्य आहे. असे अनेक गोष्टी डीआरडीओ बनवत आहे. देशासाठी समर्पित असणारी ही एक अग्रणी संस्था आहे त्याचा आम्हाला अभिमान आहे.

 

 

प्रा डॉ अजिंक्य अजित पत्रावळे

रसायनशास्त्र विभाग

विवेकानंद कॉलेज कोल्हापूर